Wakati wa kuitumia
Ukiwa safarini na unahitaji kupanda treni kwenda mji mwingine.
Sentensi kwa Kiswahili: “Kituo cha treni kilicho karibu kiko wapi?”
Katika “Kituo cha treni kilicho karibu kiko wapi?”, ‘nearest’ inasemwa kwa kirejeshi: ‘kilicho karibu’, yaani kituo ambacho kiko karibu. Vitenzi ‘kilicho’ na ‘kiko’ vyote vina ‘ki-’ kwa ajili ya ‘kituo’.
- Kituo
- nomino'kituo' = station, ngeli ya KI
- cha
- kihusishi'cha treni' = of the train
- treni
- nomino'treni' = train, kutoka Kiingereza
- kilicho
- kitenzi-li · ngeli: KI · umbo: kirejeshi (-cho) · 'ki-' + '-li-' + '-cho' = kilicho, 'kile ambacho kiko'
- karibu
- kielezi'karibu' = near; hapa ina maana ya karibu zaidi
- kiko
- kitenzi-ko · ngeli: KI · wakati: uliopo · 'kiko' = kipo mahali, kwa 'kituo'
- wapi
- kielezi'wapi' = where, mwisho wa swali
Sentensi kwa Kiingereza: “Where is the nearest train station?”
Kwa Kiingereza, ‘nearest’ ni ‘near’ pamoja na ‘-est’ ya ulinganisho wa juu kabisa, mbele ya nomino na baada ya ‘the’.
- Where
- kielezineno la swali 'wapi'
- is
- kitenzibe · wakati: uliopo · nafsi: nafsi ya tatu · idadi: umoja · kitenzi 'is'
- the
- kibainishikibainishi 'the', lazima kabla ya 'nearest'
- nearest
- kivumishikivumishi 'nearest' = kilicho karibu
- train
- nominonomino 'train' = treni
- station
- nominonomino 'station' = kituo
Kinachobadilika kutoka lugha moja hadi nyingine: Kiswahili × Kiingereza
Kiingereza kina kiambishi ‘-est’; Kiswahili kinatumia sentensi ndogo ya kirejeshi. Kiingereza kinaweka sifa mbele ya nomino; Kiswahili nyuma.
Mfano wa mazungumzo
— Where is the nearest train station?
— Kituo cha treni kilicho karibu kiko wapi?
— Walk straight ahead for ten minutes.
— Tembea moja kwa moja kwa dakika kumi.