Wakati wa kuitumia
Unapoeleza mtu unayemjua anafanya kazi wapi, kama muuguzi au daktari.
Sentensi kwa Kiswahili: “Anafanya kazi hospitalini.”
Katika “Anafanya kazi hospitalini.”, kiambishi ‘a-’ kinamaanisha yeye, bila kusema kama ni mwanamume au mwanamke. ‘Fanya kazi’ (do work) ndiyo njia ya kusema ‘work’, na ‘-ni’ kwenye ‘hospitalini’ inachukua nafasi ya ‘at a’.
- Anafanya
- kitenzifanya · nafsi: ya tatu umoja · wakati: uliopo (-na-) · 'a-' (yeye) + '-na-' + 'fanya'; 'a-' ni kwa mwanamume na mwanamke
- kazi
- nomino'kazi' = work; 'fanya kazi' = to work
- hospitalini
- nomino'hospitali' + '-ni' = at the hospital
Sentensi kwa Kiingereza: “He works at a hospital.”
Kwa Kiingereza, ‘He’ inaonyesha mwanamume, na ‘works’ ina ‘-s’ kwa sababu ya nafsi ya tatu umoja. ‘at a hospital’ inahitaji kihusishi na kibainishi.
- He
- kiwakilishikiwakilishi 'he', mwanamume tu
- works
- kitenziwork · wakati: uliopo · nafsi: nafsi ya tatu · idadi: umoja · kitenzi 'work' chenye '-s' nafsi ya tatu
- at
- kihusishikihusishi 'at'
- a
- kibainishikibainishi 'a'
- hospital
- nominonomino 'hospital' = hospitali
Kinachobadilika kutoka lugha moja hadi nyingine: Kiswahili × Kiingereza
Kiingereza kinalazimisha kuchagua ‘he’ au ‘she’; Kiswahili hakina tofauti hiyo. Kiingereza kina maneno ‘at a’; Kiswahili kina kiambishi ‘-ni’ tu.
Mfano wa mazungumzo
— He works at a hospital.
— Anafanya kazi hospitalini.
— Is she a nurse or a doctor?
— Ni muuguzi au daktari?