Kailan ito gagamitin
Sa botika, para itanong kung nabibili ang isang gamot nang walang reseta ng doktor.
Ang pangungusap sa Filipino (“Puwede bang bumili ng gamot nang walang reseta?”)
Sa “Puwede bang bumili ng gamot nang walang reseta?”, walang binanggit na tao: tinatanong ang pangkalahatang tuntunin. Ang ‘bumili’ ay ‘bili’ na may ‘um-’ (pokus sa gumagawa), ang ‘ng’ ang nagpapakilala sa layon, at ang ‘nang walang’ ang nagsasabi kung paano.
- Puwede
- pang-uri'puwede' = maaari, 'can'
- bang
- partikula'ba' + '-ng': tanong
- bumili
- pandiwabili · pokus: aktor (um-) · aspekto: pawatas · 'um-' + 'bili' = bumili; walang binanggit na tao
- ng
- pang-ukol'ng' bago ang layon: 'ng gamot'
- gamot
- pangngalanpangngalan 'medicine'
- nang
- pang-ukol'nang' bago ang paraan: 'nang walang reseta'
- walang
- pang-uri'wala' + '-ng': 'without, having no'
- reseta
- pangngalanpangngalan: reseta ng doktor; mula sa Espanyol na 'receta'
Ang pangungusap sa Ingles (“Can I buy medicine without a prescription?”)
Sa Ingles, ‘I’ ang paksa at nauuna ang ‘Can’ para magtanong. Ang ‘without’ ay nasa unahan ng ‘a prescription’, at walang ‘a’ ang ‘medicine’.
- Can
- pantulong na pandiwacan · panahunan: kasalukuyan · pantulong na pandiwang 'can'
- I
- panghalippanghalip na 'ako'
- buy
- pandiwabuy · anyo: batayang anyo (walang "to") · pangunahing pandiwang 'bumili'
- medicine
- pangngalanpangngalang 'gamot'
- without
- pang-ukolpang-ukol na 'walang'
- a
- pantukoypantukoy: kahit anong reseta
- prescription
- pangngalanpangngalang 'reseta'
Ano ang nagbabago mula sa isang wika patungo sa iba (Filipino × Ingles)
Tinatanong ng Ingles ang tungkol sa ‘ako’; sa Filipino, pangkalahatan. Isang salita ang ‘without’ sa Ingles; sa Filipino, ‘nang walang’, at magkaiba ang ‘ng’ (layon) at ‘nang’ (paraan).
Halimbawang usapan
— Can I buy medicine without a prescription?
— Puwede bang bumili ng gamot nang walang reseta?
— For this one, yes. For antibiotics you need one.
— Para rito, oo. Pero kailangan ng reseta sa antibiotic.